Entoloma vernum S. Lundell

Cechy makroskopowe

Kapelusz: średnicy do 4.5 cm, higrofaniczny, a tym samym, zmienny w barwie; wilgotny osiaga barwę prawie czarną (fot. 9), z brązowym odcieniem; podczas suchej pogody może być od jasnoszarego do beżowobrązowego; kształtu za młodu stożkowatego, następnie dzwonkowatego do rozpostartego, z bardziej lub mniej widocznym centralnym garbekiem; powierzchnia owocników młodych błyszcząca, atłasowa, z wiekiem coraz bardziej matowa; skórka lekko włokienkowata, ale tą cechę wyraźnie widać dopiero w lekkim powiększeniu.
Blaszki: wąsko przyrośnięte do trzonu; młode bladoszare, z wiekiem szarobrązowe lub różowobrązowe; ostrza gładkie, delikatnie pofalowane.
Trzon: w zasadzie równy na całej długości, często silnie skręcony lub spłaszczony; barwy ciemnobrązowej lub ochrawobrązowej; powierzchnia na całej długości pokryta wzdłużnymi włókienkami.
Miąższ: białawy, cienki i dość kruchy szczególnie w kapeluszu; zapach bardzo słaby, grzybowy.

Cechy mikroskopowe

Wysyp czerwonobrązowy.
Zarodniki 5-7-kątne, 8-12 x 7-9 &m.

Występowanie

Zaliczana do gatunków rzadkich, chociaż podejrzewam, że jest raczej mało zauważalna. Owocniki małe i ciemne, z łatwością można przeoczyć wśród traw lub liści. Wyrasta w miejscach dobrze nasłonecznionych. Pobocza dróg leśnych, skraj lasów zarówno liściastych jak też i iglastych, zazwyczaj w niewielkich grupach, po kilka owocników, również pojedynczo. W cieplejszych regionach kraju pojawia się już w marcu i rośnie aż do maja.

Pierwsze owocniki pojawiaja się już kwietniu i rosną przeważnie aż do końca maja. Nie zawsze tak jednak bywa. W Polsce północno-wschodniej wiosenna aura jest dość przewrotna. Bardzo często po wiosennym okresie wilgotnym, następuje dłuższy okres suszy. Takie okresy dość często zdarzają się właśnie na przełomie kwietnia i maja a to wystarczy aby całkowicie przerwać jej wzrost. W zasadzie trudno scharakteryzować miejsca jej wystepowania. Spotykałem je zarówno w lesie liściastym jak też i iglastym. W lasach starych, jak też i zupełnie jeszcze młodych. Z całą pewnością można jednak przyjąć, że lubi miejsca widne oraz suche. Jeszcze nie spotkałem jej na terenach podmokłych i w zasadzie chyba tam nie występuje. Najczęściej spotykam ją na poboczach dróg leśnych, na polanach, zawsze w miejscach o rzadkim drzewostanie, czasem w znacznej odległości od drzew. Najwięcej jej stanowisk zlokalizowałem w okolicach miejscowości Ogrodniczki i Ciasne, położonych na skraju Puszczy Knyszyńskiej. Nie znaczy to jednak, że nie wystepuje w jej głębi, takie stanowiska też znajduję, ale znacznie rzadziej i mniej liczne.

Gatunki podobne

Wartość