Gyrodon lividus (Bull.) Sacc.
lejkoporek olszowy
Boletus chrysenteron var. lividus (Bull.) Mérat, Nouvelle flore des environs de Paris 1: 45-46 (1821)
Uloporus lividus (Bull.) Quél., Enchiridion Fungorum in Europa media et praesertim in Gallia Vigentium: 162 (1886)
Boletus rubrescens Trog
Boletus sistotremoides Fr., Observationes mycologicae 1: 120 (1815)
Boletus sistotrema Fr., Systema Mycologicum 1: 389 (1821)
Boletus brachyporus Pers., Mycologia Europaea 2: 128 (1825)
Gyrodon sistotremoides Opat., Vergleichende Morphologie und Biologie der Pilze, Mycetozen und Bacterien: 5 (1836)
Boletus rubescens Trog, Flora: 349 (1839)
Boletus lividus var. alneti Lindgr., Hymenomycetes europaei: 519 (1874)
INNE POLSKIE NAZWY: zębiak sinawy (Skirgiełło 1960);
Cechy makroskopowe
Kapelusz: średnicy 4-20 cm, barwy piaskowożółtej, z wiekiem z rdzawym odcieniem; powierzchnia jedwabista, zamszowa lub prawie całkowicie gładka, sucha lub lepka w zależności od panujacych warunków atmosferycznych.
Hymenofor: rurkowy; rurki krótkie, do 1 cm, barwy żółtej z oliwkowym odcieniem, po uciśnięciu natychmiast intensywnie siniejące, a nastepnie brązowiejące, delikatnie zbiegające na trzon; pory, barwy rurek, ząbkowane nieregularnie, labiryntowate.
Trzon: barwy kapelusza, gładki, zazwyczaj wyraźnie zwężający się ku podstawie.
Miąższ: kremowy, delikatnie siniejący po przełamaniu, gąbczasty; zapach słaby; smak nieco kwaskawy.
Cechy mikroskopowe
Wysyp ochrowooliwkowy. Zarodniki gładkie, szerokoelipsoidalne, o wymiarach 4-8 x 3-5 µm.
Występowanie
Wyrasta latem, w miejscach wilgotnych, pod liściastymi, zazwyczaj pod olchami. Ponoć częściej spotykany w górach. Zazwyczaj pojawia się w grupach.
Gatunki podobne
Wg. źróda [2], ponoć podobny do złotaka nadrzewnego (Pulveroboletus licnicola). Osobiście go nie spotkałem na swoim terenie więc trudno mi się na ten temat wypowiadać. Wg. moich spostrzeżeń, owocniki starsze, mogą być przez osoby nieopatrzone w tym gatunku, mylone ze starszymi maślakami.Wartość
Gatunek jadalny, jednak ze względu na niezbyt liczne występowanie oraz marnej wartości walory smakowe, nie znajduje uznania wśród grzybiarzy.Galeria zdjęć
Lokalizacja: Stałe miejsce jego występowania, brzeg jeziora Komosa, porośnięty między innymi olszą. (woj.podlaskie, gm. Supraśl)
Stanowisko zgłoszone do Krajowego Rejestru GREJ ID: 177476.
Kolejne zgłoszenie do pierwotnego GREJ ID: 194873.
Publikacja: Kujawa A., Gierczyk B. 2013. Rejestr gatunków grzybów chronionych i zagrożonych.
Część VII. Wykaz gatunków przyjętych do rejestru w roku 2011. Przegląd Przyrodniczy 24,2 (2013): 3-42.
Stanowisko ujęte w pracy zespołowej:
Grzyby Puszczy Knyszyńskiej - Anna Kujawa, Błażej Gierczyk, Mirosław Gryc, Marek Wołkowycki - 2019 rok.
