Melanoleuca verrucipes (Fr.) Singer
ciemnobiałka brodawkowanotrzonowa
Cechy makroskopowe
barwy białej do lekko kremowej, centrum zazwyczaj nieco ciemniejsze, czasem sprawiające wrażenie przybrudzonego; owocniki bardzo młode kształtu dzwonkowatego lub wypukłego, bardzo szybko stają się rozpostarte, przeważnie z centralnym garbkiem i lekko podwiniętym brzegiem kapelusza, który prostuję się dopiero u bardziej dojrzałych owocników; w końcowym etapie rozwoju, brzeg zazwyczaj bywa ostry a nawet lekko wywinięty do góry; powierzchnia gładka lub lekko aksamitna.
Miąższ – barwy białej, miękki w kapeluszu, w trzonie nieco twardszy, o przyjemnym zapachu anyżkowo-owocowym, w starszym wieku nieco przypominającym zapachem ser.
Cechy mikroskopowe
Wysyp zarodników kremowy.
Zarodniki elipsoidalne, drobno szorstkie, hialinowe, niektóre z kroplami tłuszczu; 7.5-9 x 4-5 µm.
Występowanie
Wyrasta od lata do jesieni w miejscach bogatych w szczątki roślinne.
Jego siedliskiem nie muszą być lasy, wyrasta bardzo chętnie poza nimi.
Pierwsze moje stanowisko tego gatunku spotkałem na nielegalnym wysypisku śmieci, wśród chrustu świerkowego. Inne z kolei, na polanie leśnej w miejscu składowania drewna gdzie zalegała dość gruba warstwa szczątków drewna (kora, wióry, zrębki, igliwie itp) zmieszanych z podłożem.
Gatunki podobne
Bardzo trudny rodzaj, jedynie badania mikroskopowe mogą ze stu procentową pewnością wskazać gatunek, ale też jak się okazuje, nie zawsze. Ten jednak gatunek ciemnobiałki (Melanoleuca) jest jako wyjątek, na tyle charakterystyczny, że na podstawie cech makro możemy być pewni identyfikacji.Wartość
Można by sądzić, że tak jak pozostałe z tego rodzaju, tak i ten gatunek jest jadalny. Niestety, na temat jego jadalności brak danych, wobec tego należy uznać go za niejadalną. W zasadzie bez znaczenia z powodu jego rzadkiego występowania.Galeria zdjęć
Lokalizacja: Prezentowane zdjęcia zrobione później,, w dniu 2010.06.19.
Substrat: Owocniki rosły na nielegalnym wysypisku śmieci obok miejscowości Ciasne (woj. podlaskie, gm. Supraśl), na kupie świerkowego chrustu.
Stanowisko zgłoszone do Krajowego Rejestru GREJ ID: 169376
Publikacja: Kujawa A., Gierczyk B. 2012. Rejestr gatunków grzybów chronionych i zagrożonych.
Część VI. Wykaz gatunków przyjętych do rejestru w roku 2010. Przegląd Przyrodniczy 23 (4): 3-59
Stanowisko ujęte w pracy zespołowej:
Grzyby Puszczy Knyszyńskiej - Anna Kujawa, Błażej Gierczyk, Mirosław Gryc, Marek Wołkowycki - 2019 rok.
Lokalizacja: zdjęcia nr. 10-12 - 2011.08.21.
Substrat: Puszcza Knyszyńska w pobliżu leśniczówki Krasny Las, szerokie pobocze drogi używane jako składowisko drewna. Kilka owocników na ziemi zmieszanej z dużą ilością resztek drewna.
Stanowisko zgłoszone do Krajowego Rejestru GREJ ID: 196438
Publikacja: Kujawa A., Gierczyk B. 2016. Rejestr grzybów chronionych i zagrożonych w Polsce.
Część IX. Wykaz gatunków przyjętych do rejestru w roku 2013. Przegląd Przyrodniczy XXVII,3 (2016): 3-55
Stanowisko ujęte w pracy zespołowej:
Grzyby Puszczy Knyszyńskiej - Anna Kujawa, Błażej Gierczyk, Mirosław Gryc, Marek Wołkowycki - 2019 rok.
Archiwum obserwacji gatunku
| Data | Lokalizacja / Siedlisko | Notatka / Status |
|---|---|---|
| ID: 230721 z dn. 2013.09.01 (ATPOL: GC-11) | Około 2 km na S od leśniczówki Krasny Las, Puszcza Knyszyńska. | Droga leśna biegnąca pomiędzy szkółkami leśnymi, na grubej warstwie kory i resztek drewna, dwa owocniki. Stanowisko ujęte w pracy zespołowej: Grzyby Puszczy Knyszyńskiej - Anna Kujawa, Błażej Gierczyk, Mirosław Gryc, Marek Wołkowycki - 2019 rok. |