Pluteus pouzarianus Singer

drobnołuszczak sarni

SYNONIMY: Pluteus pouzarianus var. albus Bonnard, Mycol. helv. 5(2): 204 (1993)
Pluteus pouzarianus Singer, Sydowia 36: 283 (1983) var. pouzarianus

INNE POLSKIE NAZWY: łuskowiec ciemnobrązowy (Wojewoda 1998); łuskowiec czeski (Skirgiełło 1999);

Cechy makroskopowe

Kapelusz: kształtu wypukłego lub płasko wypukłego, z centralnym nieznacznym wgłębieniem lub tępym garbkiem; średnicą osięga maksymalnie 9 cm, barwy szarawej, szarobrązowej, promieniście włókienkowany; brzeg ostry, zazwyczaj nieco jaśniejszy, może być nieznacznie prążkowany.
Blaszki: gęste, wolne, wybrzuszone; barwy od białawej do różowej z jaśniejszym ostrzem.
Trzon: walcowaty, u podstawy może być nieco szerszy; powierzchnia o barwie białawej oprószona delikatnymi ciemniejszymi włókienkami
Miąższ: barwy białawej, kruchy i cienki.

Cechy mikroskopowe

Zarodniki 6-8 × 4-5.5µm.
Wysyp widoczny na zdjęciu nr. 04 w galerii. Pleurocystidia: 70-90 × 13-22µm, z 2-4 haczykowatymi wyrostkami, wąsko wrzecionowate.

Występowanie

Gatunek rzadki albo nierozpoznawalny. Wyrasta na martwym drewnie drzew iglastych, przeważnie świerka.

Gatunki podobne

Bliźniaczo podobnym gastunkiem jest drobnołuszczak jeleni (Pluteus cervinus). W ich przypadku poleganie na samych cechach makro jest niewystarczające do właściwej identyfikacji.
Warto jednak wziąć pod uwagę takie cechy jak:

iglasty substrat (P. cervinus występuje zazwyczaj na liściastym ale również sporadycznie na iglastym, podczas gdy P. pouzarianus wybitnie preferuje substrat iglasty)
P. pouzarianus wytwarza przeważnie owocniki mniejsze i mniej masywne.

Wszystkie te cechy nie są jednak decydujące a moga być jedynie pomocne przy wstepnej identyfikacji. Jedyna metoda to mikroskopowanie. Podstawową różnicą mikroskopową jest występowanie w strzępkach skórki kapelusza P. pouzarianus, sprzążek przy septach. Prawdopodobnie w innych częściach owocnika również możemy je znaleźć. Pozostałe cechy mikro identyczne jak u Pluteus atricapillus.

Wartość

Uznawany raczej za niejadalny.

Galeria zdjęć

Data: 2011.10.09
Lokalizacja: Puszcza Knyszyńska, Supraśl, 5,5 km NE, okolice Czołnowa.
Substrat: Las mieszany; złom świerkowy. Stanowisko zgoszone do Krajowego Rejestru GREJ: ID 197564.

Data: 2012.09.23
Lokalizacja: Ogrodniczki, 1,5 km E.
Substrat: Las iglasty; pniak świerka.

Data: 2017.09.30
Lokalizacja: Skraj Puszczy Knyszyńskiej, okolice Pólka.
Substrat: Las mieszany; pniak świerka.
Numer wątku na Bio-forum: 33/978318.
Stanowisko ujęte w pracy zespołowej:
Grzyby Puszczy Knyszyńskiej - Anna Kujawa, Błażej Gierczyk, Mirosław Gryc, Marek Wołkowycki - 2019 rok.

Data: 2017.07.05
Lokalizacja: Krynki, 3 km SW.
Substrat: Monokultura świerkowa; omszony pniak świerka.
Numer wątku na Bio-Forum: 33/979100.
Weryfikował Błażej Gierczyk.

Publikacja:
Błażej Gierczyk, Mirosław Gryc (2024). Materiały do poznania grzybów podstawkowych Puszczy Knyszyńskiej i jej przedpola.
Przegląd Przyrodniczy XXXV, 2 (2024): 3-65