Entoloma tjallingiorum Noordel.
Cechy makroskopowe
zazwyczaj 2-6 cm średnicy, rzadko do 8 cm; młody stożkowaty lub półkolisty, następnie wypukły do rozpostartego, z niskim i płaskim garbkiem, nie higroskopijny; powierzchnia szarobrązowa, niekiedy z niebieskawofioletowym odcieniem, promieniście włókienkowana.
Miąższ – barwy białawej, kruchy; zapach słaby lub niewyczuwalny, bliżej nieokreślony; smak łagodny do lekko gorzkiego.
Cechy mikroskopowe
Zarodniki 9-11 (11,5) x 5,8-7,5 (8) µm, 6-9 kątne, kąty gładkie, o ściankach stosunkowo cienkich, lekko cjanofilne.
Podstawki 4-zarodnikowe.
Cheilocystydy od rzadkich do licznych 20-60 x 5-15 µm, cylindryczne, cienkościenne, bezbarwne, wąskobutelkowe.
Występowanie
Wyrasta od czerwca do września, czyli raczej w miesiącach cieplejszych, na drewnie i próchnie drzew liściastych (dąb, brzoza), w lasach liściastych i mieszanych ale nie tylko. Ostatnio stwierdzono również występowanie tego gatunku na drewnie drzew iglastych, takich jak modrzew i świerk (Rosja). Potwierdza to również moje znalezisko z dnia 2012.07.15, prezentowane w galerii na dole strony. Substratem był świerk.
W Europie szeroko rozpowszechniony ale jako gatunek raczej dość rzadki.
Gatunki podobne
Gatunek charakteryzuje się szarobrązowym, włókienkowatym kapeluszem, niebieskawym trzonem pokrytym łuszczącymi sie włókienkami, białymi blaszkami oraz wyrastaniem na drewnie. Z cech mikroskopowych charakterystyczne są łagodne, nieco zaokrąglone kąty zarodników.Istnieje kilka gatunków Entoloma o podobnym zabarwieniu:
- Entoloma euchroum - blaszki niebieskie i ostre kąty w zarodnikach.
- Entoloma dichroum - niebieski kapelusz i również ostre kąty w zarodnikach.
- Entoloma alnetorum - zabarwienie jaśniejsze, przyjemny, owocowy zapach i stosunkowo wczesne występowanie.
- Entoloma lampropus - brak cheilocystyd, mączny zapach i występowanie na drewnie buka.
- Entoloma alcedicolor - o niebieskim kapeluszu.
Wartość
Co do jego jadalności brak danych co i tak jest bez większego znaczenia (gatunek rzadki a owocniki bardzo małe).Galeria zdjęć
Lokalizacja: Puszcza Knyszyńska, okolice Czołnowa, na mocno zbutwiałym pniu niewiadomego pochodzenia.
Substrat: Dwa owocniki zrośnięte podstawą trzonów.
Mikroskopował Błażej Gierczyk.
Stanowisko zgłoszone do Krajowego Rejestru GREJ ID: 230496
Publikacja: Błażej Gierczyk, Anna Kujawa (2021). Rejestr grzybów chronionych i zagrożonych w Polsce.
Część X. Wykaz gatunków przyjętych do rejestru w roku 2014. Przegląd Przyrodniczy XXXII, 4(2021): 3-33
Stanowisko ujęte w pracy zespołowej:
Grzyby Puszczy Knyszyńskiej - Anna Kujawa, Błażej Gierczyk, Mirosław Gryc, Marek Wołkowycki - 2019 rok.
Lokalizacja: Monokultura świerkowa, w pobliżu Krynek.
Substrat: Kilkanaście owocników na mocno zbutwiałej i porośniętej mchem, kupie chrustu świerkowego.
Mikroskopował Błażej Gierczyk.
Stanowisko zgłoszone do Krajowego Rejestru GREJ ID: 230497
Publikacja: Błażej Gierczyk, Anna Kujawa (2021). Rejestr grzybów chronionych i zagrożonych w Polsce.
Część X. Wykaz gatunków przyjętych do rejestru w roku 2014. Przegląd Przyrodniczy XXXII, 4(2021): 3-33
