Clitocybe gibba (Pers.) P. Kumm.
lejkówka żółtobrązowa
INNE POLSKIE NAZWY: bedłka pępiastokielichowa, lejek (Berdau 1876); bedłka lejkowata (Błoński 1888); lejkówka lejkowata (Chełchowski 1898); głąbik lejkowaty (Zaleski 1948);
Cechy makroskopowe
Kapelusz: jasnoochrowy, cielisty lub ochrowobrązowy, niehigrofaniczny, o średnicy 3-8 cm; kształtu początkowo płaskiego, z wiekiem coraz bardziej lejkowatego często z centralnym garbkiem zabarwionym nieco ciemniej; brzeg kapelusza za młodu lekko podwinięty, następnie rozpostarty, ostry, rzadko kiedy nieregularnie pofalowany a jeśli już to nieznacznie; skórka matowa, delikatnie filcowata.
Blaszki: kremowe, gęste, zbiegające na trzon (fot. 03).
Trzon: w zasadzie równogruby, cylindryczny; podstawa z reguły jest nieco poszerzona i oprószona kłębowiskiem cieniutkich sznurów grzybni (fot. 04); powierzchnia przeważnie jaśniejsza od barwy kapelusza, biaława lub ochrawobrazowa, jaśniejsza za młodu, z wiekiem stopniowo ciemniejąca, aksamitnie owłosiona.
Miąższ: białawy i łykowaty; zapach słaby, nieraz przypominający nieco gorzkie migdały, nigdy jednak nie mączny, co ją odróżnia od podobnych jej.
Cechy mikroskopowe
Wysyp biały.
Zarodniki szerokoelipsoidalne, z jednej strony ostro zakończone, gładkie, nieamyloidalne, 6-8 x 3.5-5 µm, włączając w to dziobek. [1].
Występowanie
Gatunek pospolicie rosnący w lasach iglastych jak też i iglastych. Rośnie w okresie letnim (VI-IX), nieraz nawet w bardzo licznych grupach.
Gatunki podobne
Jednym z bardziej podobnych gatunków jest lejkówka karbowana (Clitocybe costata). Ma ona jednak charakterystycznie karbowany brzeg kapelusza i ciemniej zabarwiony trzon. Starsze okazy tego gatunku, w przeciwieństwie do Clitocybe gibba, mają silnie pofalowane brzegi kapelusza.Poza tym "niedoświadczone oko" może mieć problemy z odróżnieniem jej od lejkówki łuseczkowatej (Clitocybe squamulosa) oraz lejkówki czerwonawej (Clitocybe sinopica). Te jednak sa ubarwione znacznie ciemniej i z reguły, posiadają dobrze wyczuwalny, mączny zapach.
Jeszcze innym grzybkiem zbliżonym wyglądej do C. gibba jest, zaliczana teraz do gąsówek, gąsówka rudawa (Lepista flaccida), ma ona jednak gładki kapelusz, z szybko występującymi wodnistymi plamkami i też zazwyczaj ciemniej zabarwiona, chociaż u tego gatunku występują formy zabarwione stosunkowo jasno.
Wartość
Jadalna, ale niezbyt smaczna.Galeria zdjęć
Lokalizacja: Puszcza Knyszyńska.
Stanowisko ujęte w pracy zespołowej:
Grzyby Puszczy Knyszyńskiej - Anna Kujawa, Błażej Gierczyk, Mirosław Gryc, Marek Wołkowycki - 2019 rok.
Lokalizacja:Puszcza Knyszyńska, okolice Krasnego Lasu (gm. Supraśl), pobocze drogi leśnej.
Stanowisko ujęte w pracy zespołowej:
Grzyby Puszczy Knyszyńskiej - Anna Kujawa, Błażej Gierczyk, Mirosław Gryc, Marek Wołkowycki - 2019 rok.
